Witamina K należy do grupy witamin rozpuszczalnych w tłuszczach. Postaciami naturalnie występującymi w żywności są: filochinon (witamina K1) i menachinony (witamina K2).
Krzepliwość krwi
Główną i najbardziej znaną funkcją tej witaminy jest udział w syntezie czynników krzepnięcia krwi. Jej niedobór powoduje obfite krwawienia. Dodatkowo bierze ona udział w syntezie związku o nazwie MGP, który wchodzi w skład zdrowych naczyń krwionośnych. W przypadku niedoboru wzrasta ryzyko zwapnienia tętnic.
Mocne kości
Wraz z witaminą D wpływa na gęstość kości. Dzięki temu zapobiega osteoporozie i jej nieprzyjemnym skutkom w postaci złamań kości i zwiększa ich mineralizację.
Zmniejszone ryzyko raka krwi
Przeprowadzono badanie, które ujawniło, że u pacjentów przyjmujących regularnie największą dawkę witaminy K wraz z jedzeniem ryzyko raka krwi zmniejszyło się o 45%, w porównaniu do osób, które przyjmowały najmniejsze dawki tej witaminy.
Pomoc w cukrzycy
Wyniki badań na zwierzętach wskazują istotny wpływ witaminy K w osoczu i Gas6 (białka zależnego od witaminy K) na regulację stężenia glukozy w surowicy w cukrzycy typu 2 i stanach przedcukrzycowych.
Właściwości antyoksydacyjne
Podobnie jak witamina C, witamina K jest antyoksydantem i jest pomocna w walce ze stresem oksydacyjnym poprzez blokadę reaktywnych form tlenu. Dzięki temu zmniejsza się ryzyko wystąpienia chorób i nowotworów.
Niedobór tej witaminy może powodować:
- Obfite krwawienia w czasie miesiączki u kobiet
- Podatność na występowanie siniaków i wybroczyn na ciele
- Zwiększona łamliwość kości
- Długotrwałe, ciężkie do zatamowania krwawienia po zranieniach
- Zwapnienia naczyń krwionośnych
Nadmiar nie występuje często i nie powoduje skutków niepożądanych
Gdzie znajdziemy witaminę K?
- Zielona warzywa liściaste: sałata, jarmuż, szpinak, boćwina
- Marchew
- Brukselka
- Kapusta kiszona
- Brokuły
- Wątroba
- Żółtko jaja
- Kolendra
- Bazylia
- Fermentowane produkty mleczne
- W mniejszych ilościach – oleje roślinne: rzepakowy, oliwa z oliwek, sojowy
Źródła:
Urlich Strunz – Witaminy – czy i dlaczego pomagają? Kiedy i jak bezpiecznie je stosować?, 2013
Pod redakcją Mirosława Jarosza, Ewy Rychlik, Katarzyny Stoś, Jadwigi Charzewskiej – Normy żywienia dla populacji Polski i ich zastosowanie, Warszawa, 2020
Joanna Bieniek, Anna Brończyk-Puzoń, Justyna Nowak, Aneta Koszowska, Elżbieta Dziąbek, Karolina Kulik, Anna Dittfeld – Witamina K a kalcyfikacja naczyń krwionośnych, Katowice, 2015
Agata Wawrzyniak, Ilona Mincer-Chojnacka, Bolesław Kalicki, Agnieszka Lipińska-Opałka, Katarzyna Jobs, Andrzej Stelmasiak – Plejotropowe działanie witaminy D i K, Warszawa, 2015